EPUB validatietools geven tegenstrijdige resultaten

Ga onmiddellijk naar de bestelpagina!

Het lijkt een ideale manier om snel een archief van boeken om te zetten naar e-books: conversietools van PDF naar EPUB. Maar een uitgebreide test van het VIGC toont aan dat dit helemaal niet zo evident is. De beste tool behaalde een score van 230 op 325, de minst goede slechts 30. Uit onze studie blijkt bovendien ook dat vier geteste EPUB validators niet dezelfde resultaten geven. Hoe zeker kan je dan zijn dat een EPUB werkt? Het VIGC zet haar zoektocht naar goede tools verder, om zo uitgevers en grafische bedrijven te ondersteunen.

E-books zijn aan een opmars bezig, dat is een feit. En voor uitgevers is het dan ook een grote uitdaging om zo snel mogelijk hun volledige archief als e-book te kunnen aanbieden. Een voor de hand liggende piste is om de PDF's die door de drukker werden gebruikt als basis te nemen en deze om te zetten naar EPUB, het standaard file formaat voor e-books. Grafische bedrijven zouden dit zelfs als een interessante nieuwe service kunnen aanbieden aan klanten. Op het internet zijn er behoorlijk wat tools beschikbaar om zo'n conversie uit te voeren. Maar zo eenvoudig is het echter niet.

Parameters van de VIGC test

Het VIGC heeft een tiental tools op de rooster gelegd in een uitgebreide test. Er werd vertrokken vanuit een perfecte PDF/X-4 file, die vervolgens via de verschillende tools werd omgezet naar het EPUB-formaat. Daarna werden alle files gecontroleerd via vier verschillende validatietools, die nagaan of de file voldoet aan de EPUB-specificaties. Ten slotte werden de files visueel gecontroleerd in vijf verschillende EPUB-viewers. In sommige gevallen gebeurde er op dat moment nog wel een conversie, bv. voor de Amazon Kindle of voor Apple iBooks.

De VIGC testfile was behoorlijk uitdagend. We zijn vertrokken van een 'drukklare' PDF-file, met daarin niet alleen teksten, maar ook beelden. Ook op typografisch vlak hebben we zowat alle mogelijke snufjes in de testfile verwerkt. Zo kwamen we uiteindelijk aan een boek van net geen 30 bladzijden. In totaal werden er 65 verschillende elementen getest. Van een eenvoudige cursief lettertype, over OpenType-functies als ligaturen, tot en met wiskundige formules.

Kernprobleem: ligaturen

Een belangrijk probleem dat we zijn tegengekome, is de conversie van ligaturen. Een ligatuur is een 'gecombineerde' letter, twee of soms zelfs drie lettertekens die om esthetische redenen in mekaar verweven worden. Een mooi voorbeeld is de combinatie van de letters f en i, bv. in het woord profielen. Dit werd in een aantal van de EPUB-files echter vervangen door 'profelen' (zonder i): sommige conversietools herkenden de ligatuur niet en maakten een verkeerde conversie. Het gebruik van ligaturen staat standaard actief in Adobe InDesign, dus alle combinaties gaan automatisch vervangen worde door de ligatuur. Enkel een manuele controle van de tekst achteraf kan uitsluitsel geven of de conversie correct gebeurd is. Wat eigenlijk onrealistisch is.

EPUB validators geven verschillende resultaten

Maar er is nog een groter gevaar: de validatie van de EPUB-files. Het valideren maakte deel uit van onze standaard testprocedure, het is immers een eenvoudige manier om een deel van de kwaliteit van de conversie te testen. We hebben dit met vier verschillende validatietools gedaan. Maar dit leverde verschillende resultaten op! Sommige tools keurden de ene EPUB wel goed, andere tools dan weer niet. Er was ook niet echt een lijn in te trekken, waarom of waneer een validatietool afweek van een andere. En dit is toch wel wat beangstigend: hoe ga je dan weten of een EPUB-file, een e-book correct werkt?

Het volledige rapport (digitaal rapport) met gedetailleerde testresultaten kan aangekocht worden bij het VIGC. Ondertussen zet het VIGC haar zoektocht naar goede tools ook verder, om zo uitgevers en grafische bedrijven te ondersteunen.

 

Strategische partners VIGC: